HISTORIE TUINIEREN IN CHARLOIS

De Kromme Zandweg

Onze vereniging ligt in het Zuiderpark, tegen de vooroorlogse woonwijken van Charlois in Rotterdam-Zuid.

De naam van onze vereniging is afkomstig van de ligging aan de Kromme Zandweg en werd opgericht in 1959.

Klik hier voor de historie van onze vereniging in Rotterdam-Zuid

De Kromme Zandweg is een oud en goed herkenbaar dijklint, een relict uit de oorspronkelijke polderstructuur, daterend uit de periode 1425-1475. Tot voor de tweede wereldoorlog was het een weg in de polder met een landelijk karakter, een van de oude structuren van het polderlandschap van Charlois. De Kromme Zandweg is als landschappelijk elementen gehandhaafd tijdens de verstedelijking van zuid en is nog steeds goed waarneembaar in de ruimtelijke verschijningsvorm van Rotterdam-Zuid. Het is een cultuurhistorisch waardevol kenmerk dat de eigenheid van Zuid mee heeft bepaald.

De Kromme Zandweg vormt de grens van het Zuiderpark. Aan de Kromme Zandweg liggen tal van karakteristieke functie die het gebied een landelijke uitstraling geven. Zo vinden we naast onze vereniging aan de Kromme Zandweg: Kinderboerderij de Molenwei, Landhuis de Oliphant(rijksmonument), Cultuur Historische Plantentuin Charlois, Molen De Zandweg (rijksmonument). Langs de Kromme Zandweg vinden we ook nog Tuincentrum De Molen met de Chocoladetuin en daarnaast Brasserie Koriander.

Aanvankelijk was de Kromme Zandweg langer en liep tot aan de Dordtsestraatweg, nabij de Valkeniersweide. Van 1917 tot 1950 bevond zich hier het vorige complex van Feyenoord. Met de aanleg van het Zuiderpark en de bouw van Ahoy' is het oostelijke deel van de Kromme Zandweg verdwenen. Het westelijke deel van de Kromme Zandweg loopt tot aan Pier 3 in de Waalhaven. Zuidelijk van de Kromme Zandweg vinden we hier de lommerrijke en landelijk aandoende Boergoensevliet. Aan de noordkant ligt hier het nooddorp Wielewaal.

De weg werd op Zuid een begrip in de volksmond. Had je je scheiding niet netjes gekamd, dan had je een kromme zandweg op je kop.

Molen De Zandweg

In 1723 werd de eerste steen gelegd voor een korenmolen met de naam 'De Zandweg'. In 1959 werd de molen gekocht door gemeente Rotterdam en vanaf 1960 tot 1962 is de verwaaloosde molen gerstaureerd.

Landhuis De Oliphant

Op de hoek van de Kromme Zandweg en de Dorpsweg bevindt zich landhuis De Oliphant (D'Oliphant). Het Landhuis dat stamt uit 1592, heeft ruim vier eeuwen in het buurtschap Nieuwe Sluis op het eiland Voorne en Putten gestaan. Verschillende keren werd het voortbestaan van het historische monument bedreigd: door de aanleg van het Voornse kanaal in 1827, tijdens de Tweede Wereldoorlog, door de Watersnood van 1953 en later door de industrialisatie op Rozenburg. Sloop werd meermaals overwogen, doch liefhebbers van historisch erfgoed wisten dit telkens te voorkomen. In 1975 werd het monument opnieuw gered van sloop voor de uitbreiding van de Rotterdamse Haven door het in zijn geheel te verplaatsen naar Charlois. Op de huidige standplaats aan de Kromme Zandweg was toen net een historische boerderij afgebrand. De kasteelachtige hofstede uit de 16e eeuw werd herbouwd als 'Huis der Gemeente' in het Zuiderpark.

Voetbalclub Feyenoord

De geschiedenis van de voetbalclub begint op het eiland Feijenoord aan de Persoonshaven waar een aantal vrienden in 1908 een voetbalclub oprichten. Tussen 1909 en 1917 wordt gespeeld op het Afrikaanderplein. De club groeit snel en om de steeds grotere bezoekersaantallen aan te kunnen, werden nieuwe speelterreien aan de Kromme Zandweg aangelegd. De locatie lag op de kruising van de Kromme Zandweg en de Dortsestraatweg. Vanaf 1917 werden hier de wedstrijden van Feijenoord gespeeld. Op het hoogtepunt had het stadion ruimte voor 22.000 mensen (al was dat dankzij een noodtribune voor 10.000 mensen voor een wedstrijd tegen Ajax). Uiteindelijk werd op Sportcomplex Varkenoord een nieuw stadion gebouwd. Feyenoord opende op 27 maart 1937 tijdens een snijdend koude regenbui het nieuwe stadion, dat meteen bekendstond als De Kuip. Tot 1950 werd door de lagere elftallen nog gespeeld op het complex aan de Kromme Zandweg.

Nooddorp de Wielewaal

Tijdens en na de Tweede Wereldoorlog werden in Rotterdam enkele complexmatige nooddorpen gebouwd om de ergste woningnood te lenigen. De semi-permanente woningen van de Wielwaal werden in 1948-1949 in opdracht van de gemeente Rotterdam (afdeling Openbare Werken) gebouwd. De woningen hadden een beoogde levensduur van 25 jaar en werden gefundeerd op zand. De gemeente Rotterdam gaat er tegenwoordig van uit dat de woningen tot 2015 zullen blijven staan. De bewoners hebben in grote meerderheid aangegeven te gaan voor een eigen plan 'Van en Voor de Wielewaalers'. Dit plan houdt in dat op de huidige footprint de woningen 1-op-1 worden vervangen door nieuwe woningen. Hierdoor blijft het unieke karakter van deze wijk behouden. Eerst worden aan de rand van Wielewaal 110 appartementen rondom 2 hoven gebouwd voor ouderen uit de buurt. Hierdoor kunnen mensen naar geschikte woningen verhuizen, voordat de herstructurering van de buurt start.

De naam Wielewaal verwijst naar de nabijgelegen plassen Wiel en Waal, die in de middeleeuwen ontstaan zijn bij dijkdoorbraken.

Heb je zelf nog historisch materiaal over onze vereniging? Stuur dan een email.